Bùi Xuân Phái là ai? Cuộc đời, sự nghiệp của họa sĩ Bùi Xuân Phái

Bùi Xuân Phái là ai? Cuộc đời, sự nghiệp của họa sĩ Bùi Xuân Phái

0 Comments

Bùi Xuân Phái là một cái tên kinh điển trong nền mỹ thuật nước nhà. Ông có những đóng góp to lớn cho lĩnh vực hội họa và các tác phẩm tồn tại mãi với thời gian. Bài biết hôm nay, chúng tôi xin giới thiệu đến bạn đọc thông tin về cuộc đời và tiểu sử của vị họa sĩ Bùi Xuân Phái. 

Bùi Xuân Phái là ai?

Bùi Xuân Phái là một họa sĩ nổi bật trong nền mỹ thuật Việt Nam. Ông sinh ngày 01/09/1920 và mất ngày 24/06/1988. Lúc sinh thời, ông nổi tiếng là một người yêu quê hương và có các tác phẩm để đời về phố cổ Hà Nội. Chính vì vậy, khi nhắc đến ông thì người ta thường sử dụng cụm từ “Phố Phái”.

Bùi Xuân Phái là ai

Bùi Xuân Phái họa sĩ nổi bật trong nền mỹ thuật Việt Nam

Tranh của họa sĩ Bùi Xuân Phái thường gợi ra nỗi nhớ Hà Nội đặc biệt, nhớ về phố Cổ và những nét cổ kính từ con người đến cảnh vật xung quanh. Ngoài ra, ông còn nổi tiếng với tranh vẽ về các chủ đề sân khấu, chân dung và khỏa thân sâu sắc. 

Tiểu sử và cuộc đời cố họa sĩ Bùi Xuân Phái

Họa sĩ Bùi Xuân Phái có quê gốc ở làng Kim Hoàng, xã Vân Canh, huyện Hoài Đức thuộc Hà Tây cũ. Đây là làng nổi tiếng với sản phẩm tranh khắc gỗ dân gian Kim Hoàng và gia đình của ông thuộc nhóm tiểu tư sản trung lưu chuyên kinh doanh và buôn bán tranh nhỏ, lẻ. 

Ông tốt nghiệp khoa Hội họa, trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương niên khóa 1941 – 1945 và tham gia kháng chiến chống Pháp, dự triển lãm tranh ở nhiều nơi. 

Từ năm 1956 đến năm 1957, ông tham gia giảng dạy tại Trường Mỹ thuật Hà Nội cho đến khi phong trào Nhân văn Giai phẩm bùng nổ. Thời điểm đấy, ông phải đi học tập và lao động tại xưởng mộc ở Nam Định và buộc dừng giảng dạy ở trường Mỹ thuật. 

Tiểu sử và cuộc đời cố họa sĩ Bùi Xuân Phái

Bùi Xuân Phái và hình ảnh đời thường giản dị tại Hà Nội 

Nói đến các bức tranh về chủ đề phố Cổ Hà Nội, nhiều thắc mắc về khả năng gợi nhớ của ông thì câu trả lời được đưa ra là từ năm 1952 ông về sống ở Hà Nội tại địa chỉ số 87, phố Thuốc Bắc cho đến khi qua đời. Do đó, ông thuộc mọi con đường và ngóc ngách phố Cổ Hà Nội. 

Sự nghiệp hội họa của Bùi Xuân Phái

Nhìn chung khi nhắc đến sự nghiệp của họa sĩ Bùi Xuân Phái, chúng ta có thể nói đến hai từ “bình yên”. Bởi, nó không có quá nhiều sóng gió và gian truân mà nó thật sự bình dị với thời gian. 

Cùng thời với họa sĩ Bùi Xuân Phái, thuộc thế hệ cuối của trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương phải kể đến những cái tên danh họa khác như Nguyễn Sáng, Dương Bích Liên, Nguyễn Tư Nghiêm. Họ là những người có ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của nền mỹ thuật hiện đại nước ta.

Sự nghiệp hội họa của Bùi Xuân Phái

Hình ảnh vô giá trong thời gian sáng tác tranh vẽ

Các sáng tác nổi tiếng của họa sĩ Bùi Xuân Phái theo chất liệu tranh sơn dầu, theo đuổi đề tài về phố Cổ Hà Nội. Các bức tranh của ông có thể làm rõ cái hồn của từng con phố và nét đẹp cổ kính hiện thực ở thập niên 50 – 70. Ngắm nhìn tranh phố cổ của cố họa sĩ, bạn có thể cảm nhận được cái buồn man mác, sự hoài niệm và niềm tiếc nuối bâng khuâng về quá khứ huy hùng. 

Ngoài ra, ông cũng vẽ nhiều trên các chất liệu như giấy, vải, gỗ, giấy báo về đề tài chèo, nông thôn, chân dung, khỏa thân, tĩnh vật,…với dụng cụ như phấn màu, màu nước, chì than, bút chì,…Tranh của ông ẩn chứa thứ gọi là tính cách nhân bản pha chút hài hước, yêu sự tự do nhưng thấm đượm sự bi ai và khốn khổ của người lao động.

Sự nghiệp hội họa của Bùi Xuân Phái

Buổi triển làm duy nhất trong cuộc đời danh họa Bùi Xuân Phái

Năm 1984, chính là 4 năm trước khi qua đời họa sĩ Bùi Xuân Phái đã mở cuộc triển lãm cá nhân duy nhất của mình và nó được nhận xét là triển làm thành công nhất tính đến hiện nay. Bởi khi tham gia phong trào Nhân văn Giai phẩm thì hoạt động của ông bị hạn chế tối đa và chỉ vẽ được các bức vẽ hài hước, minh họa cho các báo với bút hiệu như ViVu, PiHa, Ly. 

Một số tác phẩm nổi bật của danh họa Bùi Xuân Phái phải kể đến là:

  • Bức tranh sơn dầu: Phố cổ Hà Nội (năm 1972)
  • Bức tranh sơn dầu: Hà Nội kháng chiến (năm 1966)
  • Bức tranh sơn dầu: Xe bò trong phố cổ (năm 1972)
  • Bức tranh sơn dầu: Phố vắng (năm 1981)

Sự nghiệp hội họa của Bùi Xuân Phái

Phố cổ Hà Nội, năm 1972

  • Bức tranh sơn dầu: Hóa trang sân khấu chèo (năm 1968)
  • Bức tranh sơn dầu: Sân khấu chèo (năm 1968)
  • Bức tranh sơn dầu: Vợ chồng chèo (năm 1967)
  • Bức tranh: Trước giờ biểu diễn (năm 1984)
  • Bức tranh: Ngõ Phất Lộc

Tìm hiểu thêm:  Anhxtanh là ai?Tiểu sử cuộc đời của Nhà bác học Anhxtanh

Sáng tác nghệ thuật của danh họa Bùi Xuân Phái

Đối với Bùi Xuân Phái, ông nhận định vẽ không phải là sao chép hoặc phải đo cho chính xác. Thay vào đó, người họa sĩ phải biết kết hợp giữa trí tuệ và cảm xúc để phân tích hình ảnh thực tế. Để từ đó, thông qua trí óc tưởng tượng để chuyển đổi sang phần hội họa. Do đó, nếu quá đặt nặng vấn đề ghi chép thì bức tranh sẽ thiếu đi tính chất hội họa. Và yếu tố này chỉ phù hợp và thuộc về lĩnh vực nhiếp ảnh mà thôi. 

Sáng tác nghệ thuật của danh họa Bùi Xuân Phái

“Phố Phái” qua cái nhìn đặc biệt của vị cố họa sĩ

Cái cốt lõi của người họa sĩ và tạo nên sự khác biệt đó chính là sự sáng tạo cái đẹp trong bức tranh. Chính vì vậy, người xem khi thấy tranh “Phố Phái” sẽ cảm nhận cái quen mà lại lạ. Quen vì nó khiến ra hình dung nhanh chóng ra cảnh con phố thực và lạ vì cái thực ấy nó được thể hiện qua góc nhìn lăng kính “Phái”. Một thứ tình cảm sâu đậm và đặc trưng theo phong cách tường thuật kết hợp vẻ đẹp đời sống con người Việt Nam thời xưa. 

Các thành tựu đạt được trong sự nghiệp của họa sĩ Bùi Xuân Phái

Giải thưởng

Với những cống hiến hết mình cho nền nghệ thuật nước ta, danh họa đã nhận được nhiều giải thưởng trong và ngoài nước. Tiêu biểu là:

  • Giải thưởng Hồ Chí Minh trong lĩnh vực Văn học – Nghệ thuật, năm 1996.
  • Giải thưởng về triển lãm Mỹ thuật cá nhân toàn quốc, năm 1946 và 1980.
  • Giải thưởng Leipzig, tại Đức.
  • Giải thưởng Mỹ thuật Thủ đô Hà Nội, năm 1969, 1981, 1983 và năm 1984. 

Tặng thưởng

Họa sĩ Bùi Xuân Phái được trao tặng Huy chương Vì sự nghiệp Mỹ thuật Việt Nam, năm 1997. 

Vinh danh

Tên của ông là tên gọi một con phố ở khu đô thị mới Mỹ Đình, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội. Đồng thời, tại phường Nam Lý của thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình và quận Hải Châu, tỉnh Đà Nẵng cũng có con đường mang tên của ông. 

Vào ngày 01/09/2019, đúng ngày sinh nhật thứ 99 của ông thì trên trang tìm kiếm lớn nhất của thế giới đã vinh danh vị cố họa sĩ này. Để biết thêm chi tiết, mời bạn đọc theo dõi phần tiếp theo của chúng tôi!

Google Doodle vinh danh họa sĩ Bùi Xuân Phái

Google Doodle được biết đến với cái tên “những nét vẽ nguệch ngoạc”, là biểu tượng đặc biệt trên Google để chào mừng các ngày lễ, sự kiện hoặc nhân vật có ảnh hưởng đến nhân loại. Theo đó, thì đúng vào ngày sinh nhật thứ 99 của cố họa sĩ Bùi Xuân Phái 01/09/2019 ông là nhân vật thứ hai, sau cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn được vinh danh. 

Google Doodle vinh danh họa sĩ Bùi Xuân Phái

Hình ảnh vinh danh cố họa sĩ Bùi Xuân Phái trên Google Doodle

Sự kiện này của Google để nhắc nhở tới dân tộc Việt Nam nói chung cũng như những người yêu Hà Nội nói riêng nhớ đến công lao to lớn và các bức tranh kinh điển nổi danh khắp thế giới của vị cố họa sĩ. Đồng thời, ông cũng là một trong số các họa sĩ có ảnh hưởng lớn nhất đến sự phát triển nền hội họa Việt Nam. 

Như vậy, bài viết trên chúng tôi đã gửi tới bạn đọc những thông tin cần thiết về họa sĩ Bùi Xuân Phái. Hy vọng chúng đã giúp bạn hiểu rõ hơn về cố danh họa nước nhà, cuộc đời cũng như sự nghiệp của ông. Để biết thêm nhiều hơn về các nhân vật nổi tiếng trên thế giới và Việt Nam. Hãy truy cập maybomruaxe.net của chúng tôi thường xuyên để cập nhật nhé!

Trả lời